Xông nhà hay xông đất là tục xưa truyền lại, là nét văn hóa có từ lâu đời ở Việt Nam, chứa đựng ý nghĩa văn hóa tốt đẹp, gửi gắm mong muốn có một năm mới, một khởi đầu mới thuận lợi, suôn sẻ.

1. Vì sao nên coi trọng việc xông đất đầu năm?

Ngay sau thời khắc Giao thừa, bất cứ người nào bước từ ngoài vào nhà với lời chúc năm mới được coi là đã xông đất cho gia chủ.

Gia chủ sẽ căn cứ vào sự thành đạt, tài cán, đức độ, sức khỏe... của người xông đất để đoán vận hạn cho mình. Tục xông đất thể hiện khát vọng về sự thịnh vượng, an khang và người xông đất như một dấu hiệu để người ta giải đoán trước hậu vận của năm đó.

Quan niệm người xông đất đầu năm sẽ mang lại may mắn cho gia chủ trong suốt một năm vẫn được giữ gìn.

Với người Việt, tục xông đất ở các vùng gần như giống nhau. Khách đến xông đất phải đến vào sáng sớm ngày mùng 1 mang theo quà biếu như hoa quả, bánh mứt và tiền lì xì cho người già, trẻ con trong nhà.

Vì sao nên coi trọng việc xông đất đầu năm?

Vì sao nên coi trọng việc xông đất đầu năm?

Người đến xông đất thường chỉ đến thăm, chúc Tết khoảng 5-10 phút chứ không ai ở lâu, như vậy thì mọi việc trong năm của chủ nhà cũng được trôi chảy, thông suốt. Cứ đến dịp cuối năm, hầu như ai cũng có ý tìm chọn trong họ hàng hay láng giềng những người tốt tính và làm ăn phát tài, có cuộc sống suôn sẻ để “xông đất” nhà mình. Tục xông đất đầu năm có ý nghĩa biểu trưng sâu sắc, thể hiện mong muốn hướng tới những điều tốt lành của người dân Việt.

Có một số gia đình lại chọn cách xông đất sau giờ Giao thừa, thường để người thân trong gia đình tự xông lấy. Người ta chọn một người dễ vía ra khỏi nhà trước thời khắc đón Giao thừa rồi đi lễ tại đình chùa, sau đó xin hương hái lộc. Lúc trở về nhà đã bước sang năm mới, người này tự “xông nhà”, mang sự tốt lành quanh năm về cho gia đình theo quan niệm của ông bà xưa. Với kiểu xông nhà, xông đất như vậy tránh được việc phải nhờ người khác.

Ngày nay, đối với những người làm kinh doanh, việc chọn “ngày lành tháng tốt” để bắt đầu công việc, chọn người hợp tuổi để khai trương, xông đất đầu năm không còn là chuyện quá hiếm. Giới doanh nhân tâm niệm ngày đầu “xuất quân” suôn sẻ sẽ đem lại một năm làm ăn may mắn.
Chọn tuổi xông đất

Bất cứ ai cũng muốn được người tử tế, tốt tính đến xông đất nhà mình. Vì thế, người ta thường để ý tìm người hợp tuổi với mình để dặn trước nhờ xông đất.

Thông thường nên chọn người xông nhà hợp với tuổi chủ nhà, có thể là tam hợp hoặc nhị hợp.

Chẳng hạn như:

  • Chủ nhà tuổi Tý thì nên chọn người tuổi Thân, Thìn, Sửu để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Sửu nên chọn người tuổi Tỵ, Dậu, Tý để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Dần nên chọn người tuổi Ngọ, Tuất, Hợi để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Mão nên chọn người tuổi Mùi, Hợi, Tuất để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Thìn nên chọn người tuổi Tý, Thân, Dậu để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Tỵ nên chọn người tuổi Sửu, Dậu, Thân để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Ngọ nên chọn người tuổi Dần, Tuất, Mù để xông nhài.
  • Chủ nhà tuổi Mùi - nên chọn người tuổi Mão, Hợi, Ngọ để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Thân nên chọn người tuổi Tý, Thìn, Tỵ để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Dậu nên chọn người tuổi Sửu, Tỵ, Thìn để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Tuất nên chọn người tuổi Dần, Ngọ, Mão để xông nhà.
  • Chủ nhà tuổi Hợi nên chọn người tuổi Mão, Mùi, Dần để xông nhà.

Mặc dù đã chọn tuổi nhưng người được nhờ xông đất, xông nhà người khác cũng e ngại. Vì cái vía của mình có may mắn, có đem lại tốt lành cho gia chủ hay không, việc đó phải chờ đến hết cả năm mới biết được. Thế nên việc nhờ người xông đất cũng không phải chuyện dễ dàng.

Thế mới hay, xông đất vẫn là một nét đẹp văn hóa cần được gìn giữ. Trong mùi hương trầm thoang thoảng ấm cúng, người đến xông đất cùng gia chủ rót tách trà ngon, mời nhau chiếc bánh ngọt hay uống một ly rượu vang, rồi cùng cầu chúc những điều tốt đẹp cho nhau trong năm mới… Thật là một khung cảnh ấm cúng trong những ngày đầu năm mới này!

Chọn người xông đất như nào để cả năm may mắn

Chọn người xông đất như nào để cả năm may mắn

2. Những điều kiêng kị xông đất đầu năm để tránh xui rủi vào nhà

Thông thường gia chủ sẽ nhờ người có “vía” tốt, hợp tuổi với gia chủ, tính cách xởi lởi phúc hậu, gia đình hòa thuận tốt lành tới thăm nhà đầu tiên trong năm mới.

Nếu người xông đất đầu năm tốt và hợp thì năm đó cả nhà thuận buồm xuôi gió, gặp nhiều may mắn và đạt được thành công còn ngược lại, chọn sai người sẽ kéo theo xui xẻo rủi ro không đáng có, “dông” cả năm. Vì vậy mà các gia đình đều phải thận trọng, tránh phạm phải những điều kiêng kị xông đất đầu năm dưới đây.

Kiêng chọn người khó tính xông nhà đầu năm

Ngoài việc chọn người hợp tuổi, hợp mệnh với gia chủ thì nhất thiết người xông nhà phải có tính cách vui vẻ, thoải mái và phóng khoáng. Người này sẽ mang tới vía tốt giúp cả năm xuôi chèo mát mái, làm gì cũng nhanh nhẹn, tài lộc dồi dào, gặp được quý nhân giúp đỡ, đi đâu cũng có người tốt đỡ đần.

Nếu nhờ người tính cách khó chịu, thường xuyên mặc đồ đen, suy nghĩ tăm tối tiêu cực, lối sống tệ nạn, đạo đức tồi, hay nóng giận hoặc keo kiệt, thường cãi vã với người khác thì năm mới sẽ không thuận, gặp nhiều khó khăn trong công việc, vấp phải trắc trở gập ghềnh, làm ăn không xuôi, đường công danh khó lên, gặp người chặt chẽ, tài lộc không phát triển.

Kiêng chọn người có tang sự, gặp tai nạn rủi ro, làm ăn thất bại, góa bụa

Một trong những điều cấm kị xông đất đầu năm là nhờ người nhà có tang. Năm mới gia đình có người mất trong năm cũ sẽ kiêng không tới chơi nhà người khác để tránh mang vận xấu tới nhà người ta chứ đừng nói là tới xông nhà xông đất. Theo dân gian, nếu chọn người này thì tang sự sẽ kéo từ nhà đó sang nhà mình, có thể trong năm gia đình sẽ thiệt người.

Người làm ăn thất bát, gặp tai nạn, xui xẻo, tai ương cũng không phải đối tượng tốt để nhờ xông đất năm mới. Đặc biệt những người có kiện cáo, tranh chấp, cãi cọ lớn cũng không nên nhờ xông nhà bởi xui xẻo và vận hạn của họ có thể ảnh hưởng tới nhà mình trong cả năm mới. Dân gian gọi là “vía” xấu.

Kiêng kị xông đất đầu năm cho biết, người góa vợ góa chồng không tốt để xông đất bởi người Việt quan niệm có đôi có cặp mới trọn vẹn viên mãn, gia đình hạnh phúc đại biểu cho phúc khí dồi dào. Người không may sớm mất vợ mất chồng khuyết thiếu nhân duyên nên để xông nhà thì không phù hợp. Kể cả có được mời cũng nên từ chối.

Những điều kiêng kị xông đất đầu năm

Những điều kiêng kị xông đất đầu năm

2. Hướng dẫn chọn người xông đất đầu năm

Để có một năm mới khởi đầu vạn sự như ý, tài lộc dồi dào thì nhất định phải chọn được người xông đất phù hợp, đáp ứng đầy đủ tất cả các tiêu chí. Thứ nhất là người hợp tuổi hợp mệnh với gia chủ, thiên can, địa chi đều không xung, không hình, không hại; các con giáp tam hợp, lục hợp, nhị hợp là tốt, nên chọn những người có cầm tinh thuộc nhóm này; ngũ hành tương sinh chứ không tương khắc để sinh phúc khí, cát khí.

Theo quan niệm của ông cha ta, người xông đất vào thời gian đầu năm phải là người có gia đình hạnh phúc, ăn nên làm ra hoặc có danh vọng và địa vị trong xã hội. Người xông đất phải có tính cách cởi mở, khoan dung, tốt tính, đức độ. Nếu có đủ những điều trên khi xông nhà sẽ mang lại may mắn, sung túc trong năm mới cho gia chủ. Những ai hợp tuổi song khó tính mà xông đất thì chưa chắc gia chủ sẽ gặp nhiều điều tốt lành trong năm mới. 

Ngoài ra những ai tên hay như Cát, Lộc, Kim, Ngân, Phúc, Thọ, An, Khang…khi xông đất cũng đem lại nhiều may mắn cho gia chủ.

Người đến xông đất thường đến sáng sớm ngày mồng 1 Tết. Người đi xông đất, ngoài những lời cầu chúc tốt đẹp dành cho gia chủ còn mang theo một chút quà Tết.

Đối với người Việt, từ xưa tục lệ xông đất đầu năm mới là vô cùng quan trọng nên đến cuối năm là các gia đình sẽ tìm người bà con láng giềng, họ hàng… có tình tình tốt và hợp tuổi để nhờ xông nhà.

Hi vọng rằng những thông tin về xông đất đầu xuân ở trên sẽ giúp bạn đọc hiểu và chọn lựa người phù hợp, mang tới may mắn cho gia đình mình trong năm mới. Chúc tất cả mọi người một mùa xuân mới an khang và nhiều điều thuận lợi.